Wspomnienia z wakacji Wiesława Gerasa

– Pytają mnie co robisz, gdzie jesteś? Mimo wakacji i urlopów pracuję, mam co robić… W czerwcu byłem już tradycyjnie przez kilka dni na 16. Spotkaniach Teatrów Jednego Aktora „Sam na scenie” w Słupsku. To znakomicie organizowane przez Słupskie Towarzystwo Kultury Teatralnej – Teatr RONDO, w ramach 64. Ogólnopolskiego Konkursu Recytatorskiego, spotkanie młodych aktorów zajmujących się teatrem jednego aktora – wspomina Wiesław Geras, nasz kolega ze Stowarzyszenia Dziennikarzy RP Dolny Śląsk.

Lidia Danylczuk, aktorka ze Lwowa, w towarzystwie Wiesława Gerasa

Czytaj dalej…

Czortkowscy dziennikarze rozmawiali o współpracy ze swoimi kolegami z Wrocławia

Miało to miejsce 13 lipca 2019 podczas nieformalnego spotkania, jakie w Czortkowie lokalni dziennikarze mieli z szefem wspólnoty dziennikarskiej województwa dolnośląskiego Ryszardem Mulkiem przy wsparciu prezesa Ośrodka Partnerstwa Międzynarodowego „Inicjatywa” Ołeksandra Chotiuka.

Pan Ryszard przebywa w naszym kraju z grupą wolontariuszy z Polski, która porządkuje dawne polskie miejsca pochówku na terenie Ukrainy.

Gość z Polski zaproponował grupie czortkowskich dziennikarzy wizytę roboczą w Polsce w celu zapoznania się z działalnością tamtejszych mass-mediów. W doświadczeniach naszych sąsiadów interesujące jest dla nas to, że ponad 20 lat temu polskie wydawnictwa drukowane przeszły proces przekształcania. Z jakimi się one zetknęły problemami na początku tych przekształceń, jak udało się im utrzymać i z powodzeniem działać w nowym dla siebie otoczeniu biznesowym? Chcielibyśmy uzyskać odpowiedź na te i szereg innych pytań.

Do Ukrainy pan Ryszard odczuwa szczególną sympatię – stąd wszak pochodzi jego ród. Ojciec pochodzi z Lisowiec w rejonie zaleszczyckim, uczył się w szkole nauczycielskiej w Czortkowie, gdzie obecnie mieści się college humanistyczno-pedagogiczny imienia Aleksandra Barwińskiego.

Najpierw między polską a ukraińską stroną zostanie podpisane porozumienie, które określi wszystkie istotne szczegóły współpracy.

Wraz z panem Mulkiem podczas spotkania obecny był również nauczyciel Piotr Uczkiewicz, który reprezentuje Zespół Szkół Agrotechnicznych z Bożkowa. Zachęcał on ukraińską młodzież w wieku 15–19 lat do podjęcia nauki w tej placówce. Można w niej zdobyć pożądane na rynku zawody, takie jak specjalista w sferze turystyki, projektant krajobrazu, pszczelarz, kelner, technolog produkcji żywności i inne. Nauka jest całkowicie bezpłatna. Odpłatne jest tylko wyżywienie i zakwaterowanie w internacie.

Propozycja ta może szczególnie zainteresować obywateli Ukrainy pracujących w regionie wrocławskim, których dzieci mogą tam uczyć się i zdobywać zawód, pozostając przy swoich rodzicach.

Więcej informacji znaleźć można pod linkiem http://www.zsa-bozkow.pl

Любомир Габруський, Головний редактор
Фото Діани Сороки
і Олега Марчака

Źródło: https://chortkiv.city/read/dosvid/37104/chortkivski-zhurnalisti-domovilisya-pro-spivpracyu-zi-svoimi-kolegami-z-vroclava

Wakacje na kresowych cmentarzach

Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia

Lato w pełni. Wielu z nas wypoczywa nad polskim morzem. Inni urlop wolą spędzać na górskich szlakach w Tatrach lub Karkonoszach. Jeszcze inni relaksują się podczas rejsów po mazurskich jeziorach. Wolontariusze akcji „Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia” już po raz dziesiąty wolny czas poświęcili na porządkowanie kresowych cmentarzy.

W sumie w tegorocznej akcji udział wzięło ponad 1000 wolontariuszy, którzy pracowali na ponad 150 kresowych nekropoliach – informuje Grażyna Orłowska-Sondej, główna organizatorka akcji i szefowa Fundacji Studio Wschód, która jednocześnie jest członkinią Stowarzyszenia Dziennikarzy RP Dolny Śląsk.

Przed wyruszeniem na Kresy wolontariuszy pożegnał między innymi Andrzej Dera, sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP, który sam również wcielił się w rolę wolontariusza i wspomagał młodych ludzi z Nowej Rudy pracujących na cmentarzu w miejscowości Busk w województwie lwowskim. Odwiedził także wolontariuszy na wielu innych cmentarzach na Lwowszczyźnie, Wołyniu, ziemi tarnopolskiej i stanisławowskiej. 

Do młodych ludzi wyjeżdżających na Kresy wiele ciepłych słów skierowali marszałek Dolnego Śląska Cezary Przybylski oraz dolnośląski kurator oświaty Roman Kowalczyk.

Po uroczystym pożegnaniu uformowana kolumna pojazdów, w asyście motocyklistów Rajdu Katyńskiego, wyruszyła w kierunku przejścia granicznego w Medyce. Stamtąd grupy rozjechały się prawie po całej Ukrainie. Jedna z grup, której niżej podpisany był uczestnikiem, skierowała się do miejscowości Lisowce (powiat zaleszczycki), w której znajduje się XIX-wieczny cmentarz parafialny. Nekropolia ta od pięciu już lat jest porządkowana przez dolnośląskich wolontariuszy. W tym roku przy odtwarzaniu jej dawnej świetności pracowali uczniowie z Zespołu Szkół Agrotechnicznych z Bożkowa koło Nowej Rudy: Bogusław Jajkiewicz, Oliwia Pańkowska i Amelia Wolańska. Wspomagali ich uczniowie Liceum Katolickiego z Kielc: Kacper Buczek i Filip Brutkiewicz. Opiekę nad młodzieżą sprawował Piotr Uczkiewicz, nauczyciel bożkowskiego ZSA, który, podobnie jak jego podopieczni, nie uchylał się od ciężkiej pracy.

Po raz drugi przyjechałem do Lisowiec – mówi Bogusław Jajkiewicz z Bożkowa.Nie spodziewałem się jednak, że cmentarz, który w ubiegłym roku uporządkowaliśmy, ponownie będzie przypominał afrykański busz. Z przerażeniem patrzałem na dwumetrowe chwasty, które zasłoniły prawie wszystkie pomniki, a pędy akacji utrudniały nam przedrzeć się w głąb cmentarza. Nie poddaliśmy się jednak przyrodzie. Każdego dnia, przy pomocy spalinowych pił i kosiarek, metr po metrze, odzyskiwaliśmy kolejne tereny cmentarza i nagrobne pomniki.

– To była bardzo ciężka praca – wspomina Kacper Buczek z kieleckiego Liceum Katolickiego. – Wycięte chwasty paliliśmy w ogniskach. Próbowaliśmy także ustawiać pomniki podmyte przez deszcze. Niestety, to było nader niebezpieczne. Pomniki były bowiem zbyt ciężkie, a my nie dysponowaliśmy odpowiednim sprzętem do wykonywania takich robót.

Podczas pobytu na Ukrainie, naszą bazą wypadową był Czortków. Dlatego też jeden dzień poświęciliśmy na porządkowanie miejscowego Polskiego Cmentarza Wojennego, na którym spoczywają polscy żołnierze polegli  w latach 1919–1920 

– W pracy wspomagali nas uczniowie z czortkowskiej Sobotniej Szkoły Języka Polskiego, prowadzonej przez Polsko-Ukraińskie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe im. Adama Mickiewicza –dodaje Filip Brutkiewicz z Kielc.

W chwilach wolnych od pracy mieliśmy okazję zwiedzić urokliwy Czortków, a także miejsca, które wiążą się z historią Polski, w tym twierdzę w Kamieńcu Podolskim i Chocimiu oraz Cmentarz Łyczakowski we Lwowie. 

Towarzystwem, które w ubiegłym roku obchodziło 25-lecie działalności, od początku jego istnienia kieruje Maria Pustelnik.– To dzięki Pani Marii nasza szkoła się ciągle rozwija – twierdzi Alina Torkit, nauczycielka z czortkowskiej Sobotniej Szkoły Języka Polskiego, która na sprzątanie cmentarza przyszła razem z 15-letnim synem. – Obecnie w naszej szkole uczy się około dwustu uczniów. Wielu naszych absolwentów kontynuuje naukę w polskich szkołach i uczelniach. Prawie każdego miesiąca uczestniczymy w podobnych akcjach porządkowania Polskiego Cmentarza Wojennego. 

Cztery lata temu Stowarzyszenie Dziennikarzy RP Dolny Śląsk ogłosiło zbiórkę książek dla Sobotniej Szkoły Języka Polskiego w Czortkowie. Wzięło w niej udział ponad 100 osób, które łącznie przekazały ponad 2000 woluminów.

Tekst i zdjęcia:
Ryszard Mulek

(Kliknij, aby powiększyć)

Wolontariusze wyruszyli na kresowe cmentarze

8 lipca już po raz dziesiąty uczniowie dolnośląskich szkół wraz z opiekunami, w ramach akcji „Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia”, wyjechali na Kresy, aby porządkować zapomniane polskie nekropolie. Organizatorem akcji jest Fundacja Studio Wschód, którą kieruje red. GRAŻYNA ORŁOWSKA-SONDEJ, nasza koleżanka ze Stowarzyszenia Dziennikarzy RP Dolny Śląsk.

W tegorocznej akcji bierze udział ponad 1200 młodych wolontariuszy, którzy pracować będą na ponad 150 cmentarzach położonych w okolicach Lwowa, Stanisławowa, Tarnopola. Jako wolontariusz na jednym z cmentarzy będzie pracował między innymi Andrzej Dera, sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP.

Wyjazdy na Kresy i pomoc rodakom wiążą się ze stałymi wydatkami. Dlatego też Fundacja Studio Wschód zwraca się z prośbą o wsparcie finansowe. Wpłaty można przelewać na konto:

40 1540 1030 2103 7457 2565 0001
(Bank Ochrony Środowiska)

W tytule należy wskazywać cel wpłaty, np. „Na akcję Mogiłę pradziada”, „Na transport darów”. Można wskazać też konkretną osobę, której zechcą Państwo pomóc. Wtedy nasza ekipa odwiedzi potrzebującego rodaka.

Ryszard Mulek

Złotówka na Kresy i przygotowania do X Wielkiego Koncertu Kresowego

Fundacja Studio Wschód, którą kieruje nasza koleżanka ze Stowarzyszenie Dziennikarzy RP Dolny Śląsk – red. GRAŻYNA ORŁOWSKA-SONDEJ oraz TVP Polonia, pod patronatem Dolnośląskiego Kuratora Oświaty, organizuje kolejną, już X edycję letniej akcji ratowania polskich cmentarzy niszczejących za wschodnią granicą pn. „Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia”. Wolontariusze wyjadą porządkować groby przodków 8 lipca, zaś już w maju na wrocławskim Rynku odbędzie się Wielki Koncert Kresowy – podsumowujący przygotowania do akcji. 

W jej ramach wolontariusze, głównie uczniowie dolnośląskich szkół, uporządkują i zinwentaryzują zapomniane polskie nekropolie, które niszczeją na Ukrainie. 

Podczas ubiegłorocznych wakacji wolontariusze pracowali przy porządkowaniu 140 kresowych nekropolii, a ponad 200 tysięcy uczniów przekazało na ten cel jedną symboliczną złotówkę.

Na dawnych ziemiach Rzeczypospolitej znajdują się mogiły dziadów i pradziadów młodych mieszkańców Dolnego Śląska. Jest więc to okazja do poznania historii swego rodu, a tym samym dziejów narodu polskiego, a także do przeżycia swoistej lekcji patriotyzmu.

ZOBACZ RELACJE Z PORZĄDKOWANIA CMENTARZY W 2018 R. 

Każdego roku przy pracach porządkowych i rekonstrukcjach pracują uczniowie i nauczyciele dolnośląskich szkół, którzy w ten szlachetny sposób spędzają wakacje. Przed nami kolejna narodowa wyprawa: 8 lipca 2019 roku ponad 1000 młodych Dolnoślązaków wyjedzie do pracy na 150 cmentarzach położonych w okolicach Lwowa, Stanisławowa, Tarnopola oraz na Wołyniu i Podolu.

Zwracamy się z gorącym apelem do dyrektorów i nauczycieli dolnośląskich szkół o włączanie się do ratowania polskich nekropolii pozostawionych za wschodnią granicą. Zapraszamy do udziału w tym pospolitym ruszeniu, aby przy współpracy wszystkich ludzi dobrej woli uratować kolejne nekropolie narodowe.

Ponadto apelujemy do uczniów, aby przekazali jedną, symboliczną złotówkę na ratowanie polskich cmentarzy rozsianych za wschodnią granicą.

W ramach przygotowań do lipcowego wyjazdu, już po raz dziesiąty na wrocławskim Rynku odbędzie się Wielki Koncert Kresowy. Przez dwa dni – 24 i 25 maja 2019 – czeka nas wiele emocji, przeżyć i spotkań z Rodakami ze Wschodu. Tradycyjnie na scenie pojawią się zespoły zaprzyjaźnione z naszym miastem: PODOLSKI KWIAT z Koziatyna, BARWINOK z Winnicy, Zespół Tańca Ludowego UMCS w Lublinie oraz artyści z Wileńszczyzny.

Pierwszego dnia koncertu, o godz. 14, rozpocznie się uroczysta parada pocztów sztandarowych szkół biorących udział w akcji. Serdecznie zapraszamy wszystkie placówki do zgłaszania swojego uczestnictwa na mail prezes Fundacji Studio Wschód, Grażyny Orłowskiej-Sondej

ZOBACZ RELACJĘ Z WIELKIEGO KONCERTU KRESOWEGO W 2018 ROKU 

Zgłoszenia grup wolontariuszy do wyjazdu na Kresy, a także pocztów sztandarowych na koncert przyjmuje Grażyna Orłowska-Sondej – prezes Fundacji Studio Wschód, tel. 604 091 959; orlowskasondej@gmail.com

Wpłaty prosimy kierować na konto Fundacji Studio Wschód:
Nr konta: 40 1540 1030 2103 7457 2565 0001 (Bank Ochrony Środowiska)

Jak wesprzeć akcję?
Przekaż 1 proc. podatku – KRS: 0000570948
Dokonaj przelewu lub wpłaty za pomocą PayPal
Zorganizuj zbiórkę w swojej szkole i skontaktuj się z nami!

Źródło: Studio Wschód

(http://www.studiowschod.pl/artykuly/akcja-zlotowka-na-kresy-apel-dolnoslaskiego-kuratora-oswiaty/)

Fot. Ryszard Mulek

Na zdjęciach: ubiegłoroczna akcja uczniowska w Lisowcach, pow. Zaleszczyki.
(Kliknij, aby powiększyć)

Wakacje na cmentarzach

Zakończyła się IX edycja akcji „Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia”. Główną organizatorką tego przedsięwzięcia jest red. Grażyna Orłowska Sondej, prezes Fundacji Studio Wschód i członkini Stowarzyszenia Dziennikarzy RP Dolny Śląsk. Natomiast patronat honorowy nad akcją sprawował prezydent RP Andrzej Duda. W tegorocznej edycji wzięło udział ponad 1300 wolontariusz, którzy pracowali na 145 opuszczonych polskich cmentarzach położonych w okolicach Lwowa, Stanisławowa, Tarnopola, na Podolu i Wołyniu.

Od czterech lat porządkowany jest między innymi XIX-wieczny cmentarza w Lisowcach w powiecie zaleszczyckim. Dla mnie, autora relacji, miejscowość ta jest szczególnie bliska. Tam bowiem w 1922 roku urodził się mój ojciec Bazyli Mulek. Tam mieszka wielu moich krewnych, a na miejscowym cmentarzu spoczywają między innymi moi pradziadkowie i dziadkowie. To sprawia, że od czerech lat aktywnie uczestniczę w akcji „Mogiłę pradziada ocal od zapomnienia”. Przez trzy lata zaniedbany cmentarz w Lisowcach porządkowałem razem z młodzieżą z Bogatyni. Natomiast w tym roku, razem z Krzysztofem Sutym z Wrocławia, wspomagaliśmy wolontariuszy z Bożkowa koło Nowej Rudy, wśród których byli uczniowie bożkowskiego Zespołu Szkół Agrotechnicznych: Bogusław Jajkiewicz, Oliwia Pańkowska i Maciej Bułacz oraz absolwenci tej szkoły: Marzena Dudek i Przemysław Wierzbowski. Opiekę nad młodzieżą sprawowała Małgorzata Nodzyńska – Wilczek.

Praca na cmentarzu do łatwych nie należała. Teren nekropolii , chociaż rok wcześniej został uporządkowany przez młodzież z Bogatyni, ponownie był porośnięty prawie 2-metrowymi chwastami, trawą i gęstymi chaszczami, które zasłaniały wszystkie pomniki. Nie załamaliśmy jednak rąk, nie poddaliśmy się. Panowie chwycili za spalinowe kosiarki i ruszyli w chaszcze, przypominające afrykański busz. Natomiast panie „uzbrojone” w sekatory rozpoczęły „walkę” z chwastami i kującymi pędami akacji.

Najbardziej dokuczał nam żar lejący się z nieba. Temperatura prawie każdego dnia przekraczała 30° Celsjusza, a my w takich warunkach musieliśmy na ogniska znosić powycinane krzaki i chwasty – wspomina Marzena Dudek. Nie żałuję jednak, że tutaj przyjechałam, Rok wcześniej pracowałam na cmentarzu w Kołomyi. Za rok zapewne znów aktywnie włączę się do tej pięknej akcji.

W ostatnim dniu na cmentarzu odwiedziły nas mieszkanki Lisowic, Halina Pruchnicka (druga od lewej), która przygotowywała dla nas obiady oraz Pani Maria (pierwsza od prawej) z wnuczką mieszkającą w sąsiedztwie cmentarza.

Krzysztof Suty: – Pracowaliśmy ciężko, ale dzięki temu oczyściliśmy duży teren cmentarza. Nie mogę jednak zrozumieć dlaczego do porządkowania nekropolii nie włączają się mieszkańcy Lisowiec. Na cmentarzu nie pojawiła się nawet Pani sołtys, którą wcześniej odwiedziliśmy z siedzibie Lisowskiej Rady Sołeckiej i przekazaliśmy paczkę polskich książek dla miejscowej biblioteki.

Dla polskich wolontariuszy wyjazd na Ukrainę był również okazją do zwiedzenia miejsc, które wiążą się z historią Polski, w tym twierdzy w Kamieńcu Podolskim oraz Cmentarza Łyczakowskiego we Lwowie.

Ryszard Mulek
Fot. Ryszard Mulek i Krzysztof Suty

Niewidoczny Wrocław i znikające ołówki

Mimo pochmurnego nieba, było barwnie i kolorowo. Międzynarodowe Targi Książki we Frankfurcie nad Menem, które trwały od 19 do 23 października, zgromadziły w tym roku 7100 wystawców ze 100 krajów i odwiedziło je, podobnie jak rok temu, 275 tys. gości. Zaprezentowano 400 000 tytułów, map, manuskryptów i grafik, jak również e-booków (cyfrowe wersje książek). Czytaj dalej Niewidoczny Wrocław i znikające ołówki