Strona główna
Aktualności
Działalność
Statut
Władze
Członkowie
Zmarli 
Archiwum
Pobierz
Forum
Książki 
Gratulujemy 
Linki

Stanisław, Stefan, Zbigniew i Cezary Żyromscy:
"Historia jednej kresowej rodziny"

     Doskonałą robotę wykonał pan Stanisław M. Żyromski rodem z Monasterzysk, po wojnie zamieszkały w Warszawie. Robota w dodatku graniczy z bohaterskim samozaparciem, ponieważ książka, którą opracował, zawiera 435 biogramów z okresu prawie 400 lat (jednak w większości 150 lat), nałożonych na historię Polski, regionu i rodzinnego miasteczka, rozproszonych po dziesiątkach miejscowości dzisiejszej Polski, a także innych krajów i kontynentów świata. Dodajmy, że wykonując ową pracę, autor nie mógł mieć w perspektywie zysków, odwrotnie – niekończące się wydatki, na czele z wydaniem własnym sumptem. Książka, o której mowa, to Historia jednej kresowej rodziny, z wyjaśniającym podtytułem: Rodowód Żyromskich przydomek Chwalibóg na tle dziejów miasta Monasterzyska (Warszawa – Wrocław 2004).

     Jak pisze autor, nazwisko Żyromski pojawia się w Polsce w XVII wieku – na Litwie i Wołyniu [podczas przygotowywania I wydania w roku 1980 nie znał jeszcze źródeł, według których odnaleziony rok pojawienia się tego nazwiska to 1387 – przyp. w roku 2004]. Rozważa dwie odmiany – Żeromski i Żyromski, oddając prymat tej pierwszej i łącząc ją z miejscowością Żeromin w Pułtuskiem (tu można by zapytać, czy te nazwiska nie mają jakiegoś związku z francuskim imieniem Jerôme – czyt. żerom – po polsku Hieronim?). Ale bezpośredni przodek podolskich Żyromskich – idąc jakoby z Sobieskim na odsiecz Trembowli, pozostał w tamtych stronach i tam założył rodzinę. Od tego czasu Żyromscy aż do połowy XX wieku żyli w Monasterzyskach. Autor zamieścił plan miasta, na którym zlokalizował 23 domy obywateli o tym nazwisku.

     Po II wojnie Żyromscy rozproszyli się, w rodzinnym miasteczku nie pozostał nikt. Osiedli      po całej nowej Polsce i po świecie. I do tego mamy ilustrację: mapkę RP z podaniem liczby Żyromskich w poszczególnych województwach: we wrocławskim jest ich 53, gdańskim 25, gorzowskim 18, krakowskim 15 itd., razem 166 osób (a Żeromskich 516!). Ponadto: w USA, Kanadzie, Francji...

     Dalej mnóstwo innych informacji o rodzinie i jej członkach, a na końcu zamieścił autor 10 tablic genealogicznych współczesnych członków rodziny – czy raczej rodzin o tym nazwisku, a także z rodzin spokrewnionych (mężowie, żony).

     I jak tu nie pochwalić autora i jego współpracowników? Rodzina zyskała piękny informator o swoich przodkach, krewnych i powinowatych – dla siebie i potomnych, polska historiografia jeszcze jedno źródło, a my – wzbogacenie naszego Archiwum Wschodnich Małopolan. Bierzmy przykład z Żyromskich!

Cracovia Leopolis – nr 42/2005