Strona główna
Aktualności
Działalność
Statut
Władze
Członkowie
Zmarli 
Archiwum
Pobierz
Forum
Książki 
Gratulujemy 
Linki

Lothar Herbst (1940–2000)

     Urodził się w niemieckiej rodzinie 27 lipca 1940 roku. Jego ojciec, jako żołnierz wermachtu, zginął na froncie w Rosji. W ostatnich miesiącach wojny wraz z matką ewakuowany do Wałbrzycha, Lothar Herbst mieszkał w tym mieście do 1962 roku. Tam wraz z matką dokonał zasadniczego wyboru, który określił całe Jego życie – wybrał Polskę jako swoją drugą ojczyznę. Wałbrzych w latach 40. był miastem polsko-żydowsko-niemieckim. – Gdy wracając ze szkoły przechodziłem przez ulicę zamieszkaną przez Niemców, to od swoich rówieśników dostawałem w gębę za mówienie po polsku. Na „polskiej” ulicy obrywałem za to, że jestem Niemcem – opowiadał o tych czasach z właściwym sobie poczuciem dystansu i humoru.

     W latach 1962–1967 Lothar Herbst studiował filologię polską na Uniwersytecie Wrocławskim. Po jej ukończeniu został asystentem, a następnie adiunktem na polonistyce. W 1975 roku obronił pracę doktorską. W pracy naukowej zajmował się współczesną literaturą polską. Jako poeta debiutował w 1971 roku tomem „Pejzaże”. W Jego biografii przełomem były wydarzenia Marca '68, które miały burzliwy przebieg na wrocławskich uczelniach.

     Do 1976 roku redagował dodatki literackie w krakowskim „Studencie”, wrocławskich „Konfrontacjach” [m.in. w roku 1974 wydał suplement „Konfrontacje Literackie” – manifestację twórczą młodych poetów, prozaików i krytyków. Wydawnictwo uhonorowane zostało za walory edytorskie II nagrodą Towarzystwa Miłośników Wrocławia i Ossolineum w Plebiscycie Czytelniczym Dolnośląska Książka Roku – przyp. red. Witryny] i warszawskim „Nowym Medyku”. Należąc do pokolenia Nowej Fali, po 1976 roku czynnie zaangażował się w działalność opozycji demokratycznej. Publikował w drugim obiegu, gdzie ukazywały się kolejne tomy Jego wierszy, m.in. „Listy w sprawie wiary i nadziei” (1979). Redagował poetycką serię Biblioteka „Agory”.

Okładka nagrodzonych Konfrontacji Literackich z grafikami, które wykonał Jan Sawka 
na motywach tomiku poetyckiego Leszka A. Moczulskiego Nawracanie stracha na wróble.

     Gdy powstała „Solidarność”, Lothar Herbst został redaktorem tygodnika „Solidarność Dolnośląska” wydawanego przez Zarząd Regionu NSZZ „S” Dolny Śląsk. Internowany w stanie wojennym, po zwolnieniu z obozu uczestniczył w podziemnym życiu kulturalnym na Dolnym Śląsku, redagując od 1983 roku niezależny kwartalnik literacki „Obecność”.

     Aresztowany jesienią 1985 roku, po trzech miesiącach został zwolniony z więzienia na skutek poważnej choroby oczu. Po serii protestów polskich pisarzy i polityków niemieckich otrzymał zgodę na wyjazd do Niemiec na leczenie, gdzie kontynuował działalność na rzecz „Solidarności”.

     1 lutego 1989 roku za działalność niepodległościową otrzymał od Kazimierza Sabbata, prezydenta RP na uchodźstwie, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski. W czasie obrad Okrągłego Stołu wrócił do Polski i został członkiem wrocławskiego Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”. Podczas kampanii wyborczych w 1989 i 1990 roku redagował wydawane przez KO: „Gazetę Wyborczą” i „Gazetę Obywatelską”. 15 marca 1990 roku został redaktorem naczelnym, a trzy lata później prezesem zarządu regionalnej rozgłośni Polskiego Radia we Wrocławiu, która stała się pod Jego kierownictwem jedną z najlepszych rozgłośni regionalnych w kraju.

     W 1997 roku otrzymał Śląską Nagrodę Kulturalną Rządu Dolnej Saksonii. Wielokrotnie pytany w ostatnich latach, czy czuje się bardziej Polakiem czy Niemcem, odpowiadał niezmiennie: „Po pierwsze nazywam się Lothar Herbst i jestem Ślązakiem. Wzrastałem jako Polak i w tym sensie jestem polskim patriotą – w więzieniu siedziałem nie za Niemcy, tylko za wolną Polskę. Oczywiście, zachowałem w sercu język mej matki i nie chcę, by ktoś mi tego zabraniał lub się do tego wtrącał”.

Źródło:
Gimnazjum nr 22 im. Lothara Herbsta
we Wrocławiu
www.gim22.neostrada.pl

*

     Lothar Herbst zmarł 27 kwietnia 2000 roku we Wrocławiu. Spoczął na cmentarzu Grabiszyńskim 5 maja. 23 września 2006 roku został pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.